De Hubble Space Telescope (HST)

      Geen reacties op De Hubble Space Telescope (HST)

 

Hubble wordt gerepareerd in 1993. Credit: NASA

De Hubble Space Telescope is een van de meest bekende ruimtetelescopen. De telescoop werd in 1990 gelanceerd en werkt nog steeds uitermate goed. Hij is vernoemd naar astronoom Edwin Hubble, en is onderdeel van de NASA’s grootste ruimte observatoria. De 4 instrumenten observeren de ruimte in ultraviolet, zichtbaar en infrarood licht. Veel observaties van Hubble hebben grote doorbraken mogelijk gemaakt.

Het voordeel van een baan rond de aarde is dat de atmosfeer het beeld niet beïnvloed, waardoor er veel scherpere foto’s gemaakt kunnen worden. De Hubble is de enige telescoop die in de ruimte is gerepareerd, hij is maar liefst 5 keer gerepareerd en onderhouden. De telescoop is een samenwerking tussen de NASA en de ESA, hoewel de hele telescoop eigenlijk een NASA project is.

Problemen

De problemen met de Hubble Space Telescoop begonnen al vrij snel nadat het project in de jaren ’70 werd gefinancierd. De lancering stond eerst gepland in 1983, maar vanwege technische problemen, financiële problemen en het ongeluk met de Challenger in 1986 werd het steeds uitgesteld. Door het ongeluk werd het project steeds duurder; de telescoop moest in een clean room blijven, wat per maand 6 miljoen dollar kostte. Maar door deze vertraging kon er wel meer getest en verbeterd worden. Daarnaast was de controle software niet goed en werd de lancering in 1990 met een beetje geluk nog gehaald. Waar de origineel berekende kosten voor Hubble zo’n 400 miljoen dollar waren, waren deze bij de lancering al opgelopen tot 4,7 miljard dollar.

De spiegel

Verschil tussen voor de bril (links) en na het toevoegen van de bril (rechts). Credit: NASA

Eindelijk was de telescoop gelanceerd en kon deze aan het werk gezet worden, een aantal weken na de lancering kwamen de eerste beelden terug. Het werd snel duidelijk dat er weer een probleem was; de spiegel was niet goed, waardoor de beelden totaal niet scherp waren. De hoofdspiegel bleek de verkeerde vorm te hebben, hij was 2.200 nanometer (0,000 002 2 meter) te plat. Gelukkig konden de wetenschappers met geavanceerde software deels compenseren voor dit probleem en kon er toch nog een beetje onderzoek gedaan worden.

Er werd een hele commissie opgezet om de oorzaak te achterhalen: een van de analyze instrumenten van de fabrikant was niet goed in elkaar gezet, waardoor deze de fout niet opmerkte. Dit analyze instrument was speciaal gemaakt voor het Hubble project juist voor het wegnemen van dit soort kleine foutjes in de spiegel.

Er werd naarstig gezocht naar een oplossing, en uiteindelijk heeft Hubble een bril gekregen. Er werd een nieuwe lens gemaakt die de fout precies in tegengestelde richting had.

Projecten

Sinds de lancering zijn er verschillende projecten uitgevoerd, waarvan sommige met behulp van andere telescopen. Zelfs nu Hubble het einde van zijn leven nadert, zijn er nog verschillende grote projecten gepland. In 2013 werd het CANDELS project aangekondigd, waarin de evolutie van het beginnende universum (1 miljard jaar na de oerknal) wordt onderzocht. In 2013 begon het Frontier Fields Program, waarmee de formatie van de eerste sterrenstelsels werd onderzocht.

Publiek gebruik

De Hubble Telescoop in 2009. Credit: NASA

Iedereen kan een aanvraag doen om de telescoop te gebruiken, alleen worden jaarlijks een vijfde van de verzoeken gehonoreerd. De verzoeken worden ingedeeld in 3 categorieën: general observer voor routine observaties, snapshot observations voor gebruik van minder dan 45 minuten, target of opportunity voor transits van planeten en director’s discretionary voor onverwachte situaties zoals supernovae. Daarnaast kan je ook ‘live’ meekijken met de Hubble.

Outreach activiteiten

De Amerikaanse belastingbetaler heeft veel geld gestoken in het project, dus is het belangrijk dat ze er wat voor terugkrijgen. Er zijn verschillende websites, waaronder HubbleSite.org, Hubble Heritage Project. Ook in Europa is er een outreach centrum: Hubble European Space Agency Information Centre (HEIC) aangezien de ESA voor 15% meedeelt in het Hubble programma. Daarnaast worden op belangrijke momenten adembenemende foto’s gepubliceerd.

Foto van de Carina Nevel, welke op de 20ste verjaardag van de Hubble Telescoop werd gepubliceerd. Credit: NASA/ESA

Data

De telescoop heeft belangrijke vraagstukken helpen oplossen, maar heeft ook de nodige nieuwe opgeworpen. Zo is de leeftijd van het heelal veel preciezer bepaald en dit heeft ook weer vragen over de toekomst van het heelal opgeroepen. Ook de botsing van de komeet Shoemaker-Levy 9 kwam op een gunstig moment, net nadat Hubble zijn bril gekregen had. Daarnaast heeft Hubble onderzoek gedaan naar objecten ver in ons zonnestelsel. Er zijn 15.000 publicaties gedaan met behulp van de data van de Hubble telescoop. Zelfs voor aerospace engineering heeft Hubble onderzoek gedaan.

Toekomst

De telescoop zal langzaam aan de atmosfeer in gaan ergens tussen 2028 en 2040, tenzij de telescoop weer een boost krijgt. In 2016 maakte de NASA bekend nog weer door te gaan tot 2021. NASA was eerst van plan om een space shuttle te gebruiken om de telescoop op te halen, zodat deze naar het Smithsonian kon. Nu dat niet meer mogelijk is zal NASA proberen om de telescoop gecontroleerd de atmosfeer in te sturen. Sinds 2017 denkt de Amerikaanse regering na over onderhoudsmissies uitgevoerd door  de Sierra Nevada Corporation, zodat de missie verlengd kan worden en als verzekering tegen problemen voor de James Webb Space Telescope welke de Hubble op zal volgen en een paar weken geleden weer vertraag is.

De James Webb Space Telescope, de opvolger van de Hubble Space Telescope. Credit: NASA

Bronnen

Vragen? Stel ze hieronder.

Geef een reactie

Het e-mailadres wordt niet gepubliceerd. Vereiste velden zijn gemarkeerd met *

* Checkbox voor de AVG is verplicht

*

Ik ga akkoord